Arnavutluk’ta meclis, tarafsız davranmayarak anayasayı ihlal ettiği gerekçesiyle Cumhurbaşkanı Meta’yı azletti. Meta, Başbakan Rama’yı tüm yasama, yürütme ve yargı yetkilerini kendi çıkarına kullanmakla suçluyordu.
Arnavutluk’ta parlamento, Cumhurbaşkanı Ilir Meta’nın Nisan ayındaki seçim kampanyası sürecinde iktidardaki Sosyalist Parti’ye karşı bir tutum alarak anayasayı ihlal ettiği gerekçesiyle azline karar verdi.
Parlamentodaki olağanüstü oturumda Meta’nın aleyhinde 104 oy kullanılırken yedi vekil, cumhurbaşkanının azledilmemesi yönünde, üç kişi ise çekimser oy kullandı. Azil kararını Anaysa Mahkemesi’nin 3 ay içinde onaylaması gerekiyor.
Söz konusu azil kararının temelinde Cumhurbaşkanı Ilir Meta’nın Nisan ayındaki seçim kampanyası sürecinde iktidar partisi aleyhinde bir tavır takınması yatıyor.
Tarafsızlık tartışmaları
Avrupa’da yolsuzluğun en yaygın olduğu ülkelerden biri olan Arnavutluk’ta en son seçimler Nisan ayında yapılmıştı.
Seçimlerde 2013’ten beri ülkeyi yöneten Sosyalist Parti (PS) oyların yarısına yakınını alarak bir kez daha zafer ilan etmişti. PS’liler, eski bir Sosyalist Partili olan Meta’nın kampanya sürecinde tarafsız davranmadığından şikayet etmişti. Zira Meta, Başbakan Edi Rama’yı, ülkede “rüşvetçi bir rejimi” yönetmek ve tüm yasama, yürütme ve yargı yetkilerini kendi çıkarları için kullanmakla suçluyordu.
Cumhurbaşkanı ayrıca, seçimlere gidilerken sekiz yıldır ülkeyi yöneten PS’ye karşı halkı ayaklanmaya çağırmıştı. Ancak yasalara göre Cumhurbaşkanı’nın tarafsız olması gerekiyor ve makam büyük büyük ölçüde törensel bir nitelik taşıyor.
Hakkında soruşturma açıldı
25 Nisan’daki seçimlerin ardındanPS parlamentodaki 140 sandalyenin 74’ünü kazanarak tekrar iktidara gelmişti. Seçim sonrasında PS’li 49 milletvekilininin talebi üzerine, Meta hakkında mecliste soruşturma açılmış ve komite Meta’nın PS’ye karşı önyargılı bir yaklaşım sergilemekle beraber anayasadaki 16 maddeyi ihlal ettiğini, ayrıca şiddete de teşvik ettiğini rapor etmişti. Meta ise ithaf edilen suçlarla ilişkili bu soruşturma girişimini kınamış ve bunun yasadışı olduğunu savunmuştu.
Meta programını aksatmadı
Bugünkü oylama öncesi, Başbakan Rama, Meta’nın cumhurbaşkanlığı görevine ihanet ettiğini savunurken “Ilir Meta anayasayı küçük düşürmüştür” diye konuştu. Ancak Meta’dan ne Rama’nın sözlerine ne de parlamentonun verdiği azil kararına herhangi bir tepki gelmedi. Parlamentoda oylama devam ederken Meta günlük takvimini aksatmadı; hatta bir halk müzik grubuna madalya verdi.
Parlamentonun verdiği azil kararı, Anayasa Mahkemesi’nin üç ay içerisinde vereceği karar doğrultusunda kesinleşecek.
