Ekim ayının dikkat çeken gök olaylarından Orionid meteor yağmuru, 21 Ekim’i 22 Ekim’e bağlayan gece en yoğun dönemine ulaşacak.
Halley Kuyruklu Yıldızı’nın yörüngesinde bıraktığı parçacıkların Dünya atmosferine girmesiyle oluşan meteor yağmuru, Türkiye’nin tamamından izlenebilecek.
NASA’ya göre Orionidler, 2 Ekim-7 Kasım tarihleri arasında etkin olacak. Bu yıl en yoğun gözlem dönemi ise 21-22 Ekim gecesi yaşanacak.
TÜRKİYE’NİN TAMAMINDAN İZLENEBİLECEK
Orionidler, gökyüzünde Avcı (Orion) Takımyıldızı yönünden geliyormuş gibi göründüğü için bu adla anılıyor.
Meteor yağmurunun saçılma noktası Orion’daki parlak Betelgeuse yıldızının yakınlarında yer alsa da meteorları görmek için yalnızca bu bölgeye bakmak gerekmiyor. Parlak izler gökyüzünün farklı noktalarında görülebiliyor.
Hem Kuzey hem de Güney Yarımküre’den gözlenebilen Orionidler, Türkiye’nin tamamından takip edilebilecek.
TÜBİTAK da 21-22 Ekim gecesini Türkiye açısından meteor yağmurunun en etkin dönemi olarak gösteriyor.
AY IŞIĞI GÖZLEMİ ZORLAŞTIRACAK
Bu yıl gökyüzü meraklılarının karşısına önemli bir engel de çıkacak.
22 Ekim’de Ay, büyüyen şişkin evrede olacak. İstanbul’da Ay diskinin yaklaşık yüzde 86,5’inin aydınlık olması bekleniyor.
Parlak Ay ışığının özellikle daha sönük meteorların görülmesini zorlaştırabileceği belirtiliyor.
İSTANBUL’DA EN UYGUN SAATLER 03.00’TEN SONRA
NASA, gözlem için Ay’ın batmasının ardından başlayan şafak öncesi saatleri öneriyor.
İstanbul’da Ay’ın 22 Ekim sabahı yaklaşık 03.01’de batması, astronomik alacakaranlığın ise 05.51 civarında başlaması bekleniyor.
Bu nedenle İstanbul ve çevresinde yaklaşık 03.00-05.30 arası, ışık kirliliğinden uzak bir bölgede bulunulması halinde gözlem için en uygun zaman dilimi olacak.
Ankara’da ise Ay’ın yaklaşık 02.46’da batacağı tahmin ediliyor. Türkiye’nin büyük bölümünde 03.00’ten şafak öncesine kadar olan saatlerin daha elverişli olması bekleniyor.
SAATTE 10-20 METEOR GÖRÜLEBİLİR
NASA ve TÜBİTAK verilerine göre Orionidler, ideal ve karanlık gökyüzü koşullarında saatte yaklaşık 10 ila 20 meteor oluşturabiliyor.
Ancak görülebilecek meteor sayısı; ışık kirliliği, hava koşulları ve Ay’ın parlaklığına bağlı olarak düşebiliyor.
Kent merkezlerinde veya banliyölerde ise gözlem birkaç meteorla sınırlı kalabiliyor.
YILIN EN HIZLI METEORLARI ARASINDA
Orionidleri diğer meteor yağmurlarından ayıran özelliklerden biri de hızları.
Halley’in bıraktığı parçacıklar Dünya atmosferine yaklaşık saniyede 66 kilometre hızla giriyor. Bu nedenle Orionidler, yılın en hızlı meteorları arasında gösteriliyor.
Bazı meteorların gökyüzünde birkaç saniye boyunca görülebilen parlak izler bırakabildiği belirtiliyor.
HALLEY 2061’DE DÖNECEK
Orionidlerin kaynağı, Güneş Sistemi’nin en bilinen kuyruklu yıldızlarından 1P/Halley.
Halley Kuyruklu Yıldızı Dünya’dan son olarak 1986’da gözlemlendi. Bir sonraki yakın geçişinin ise 2061 yılında gerçekleşmesi bekleniyor.
Halley’in yörüngesinde bıraktığı parçacıklar ise her yıl Dünya ile buluşmaya devam ediyor. Aynı kuyruklu yıldızın kalıntıları ekim ayında Orionidleri, mayıs ayında ise Eta Aquariid meteor yağmurunu oluşturuyor.
TELESKOPA İHTİYAÇ YOK
Meteor yağmurunu izlemek için teleskop ya da dürbün kullanmak gerekmiyor.
Şehir ışıklarından mümkün olduğunca uzak, gökyüzünün geniş biçimde görülebildiği bir alan tercih edilmesi öneriliyor. Gözlerin karanlığa alışması için telefon ve diğer parlak ekranlardan uzak durarak 20-30 dakika beklemek de görülebilecek meteor sayısını artırabiliyor.
Uzmanlar, yalnızca Orion yönüne bakmak yerine gökyüzünün geniş bir bölümünün çıplak gözle takip edilmesini öneriyor.
Türkiye’de Orionidleri izlemek isteyenler için en uygun zaman, 21 Ekim’i 22 Ekim’e bağlayan gece 03.00 sonrası olacak.
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***