Zafer Havalimanı, 2026’nın ilk yedi ayında da yolcu garantisinin çok gerisinde kaldı. Ocak-Temmuz döneminde 768 bin 677 giden yolcu garantisi verilen havalimanını toplam 45 bin 988 yolcu kullandı. Sözleşmeye göre garanti ödemeleri giden yolcu üzerinden yapıldığı için gerçekleşen giden yolcu sayısı yaklaşık 22 bin 994 olarak hesaplandı. Buna göre garanti açığı yaklaşık 745 bin 683 yolcuya, sapma oranı ise yüzde 97’ye ulaştı.
Zafer Havalimanı, yolcu garantili kamu projelerinde hatalı fizibilite ve ölçüsüz garanti tartışmasının en görünür örneklerinden biri. Yolcu sayısı garanti edilen seviyeye ulaşmadığında aradaki fark şirket açısından gelir kaybı olmaktan çıkıyor, kamu bütçesinden karşılanan bir yük haline geliyor. Bu nedenle mesele yalnızca az kullanılan bir havalimanı değil. 50 milyon Euro’ya inşa edilen bir proje için 2044’e kadar 208 milyon avroluk ödeme hesabı yapılması, garanti sözleşmelerinin uzun yıllara yayılan bütçe etkisini gösteriyor.
Zafer Havalimanı’nda yolcu garantisi 2026’nın Ocak-Temmuz döneminde de tutmadı. Yap-İşlet-Devret modeliyle yapılan ve Afyonkarahisar, Kütahya ile Uşak’a hizmet vermesi hedeflenen havalimanı, yılın ilk yedi ayında garanti edilen yolcu sayısının çok altında kaldı. Ocak-Temmuz 2026 dönemi için Zafer Havalimanı’na 768 bin 677 giden yolcu garantisi verildi. Aynı dönemde havalimanını iç ve dış hatlarda kullanan toplam yolcu sayısı ise yalnızca 45 bin 988 oldu. Uygulama Sözleşmesi’ne göre garanti ödemeleri giden yolcu üzerinden yapıldığı için, toplam yolcu sayısının yaklaşık yarısı esas alındığında gerçekleşen giden yolcu sayısı 22 bin 994 seviyesinde kaldı. Bu hesaba göre havalimanında garanti edilen yolcu ile gerçekleşen giden yolcu arasındaki fark yaklaşık 745 bin 683 oldu. Garanti hedefindeki sapma oranı ise yüzde 97 olarak hesaplandı.
Zafer Havalimanı kamuoyunun gündemine ilk kez 20 Ocak 2010’da geldi. Yap-İşlet-Devret yöntemiyle açılan ilk yapım ihalesine teklif verilmedi. Teklif çıkmayan ihale 7 Nisan 2010’da iptal edildi. Proje değiştirilerek 18 Mayıs 2010’da ikinci ihaleye çıkıldı. İkinci ihaleyi, tek teklif veren IC İçtaş İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi kazandı. Şirkete 29 yıl 11 ay işletme süresi verildi. Toplam 50 milyon avro harcamayla inşa edilen ve yıllık 2 milyon yolcu kapasiteli olarak planlanan Zafer Havalimanı, 24 Kasım 2012’de dönemin Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan’ın katıldığı törenle açıldı.
Zafer Havalimanı Uygulama Sözleşmesi’ne göre işletmeci şirkete iç hat giden yolcu başına 2 avro, dış hat yolcu başına ise 10 avro ücret geliri garantisi verildi. Havalimanı için 2013 yılında iç hatlarda 500 bin, dış hatlarda 350 bin olmak üzere toplam 850 bin yolcu garantisi tanımlandı. Bu garanti 2026 yılı itibarıyla iç hatta 775 bin 137, dış hatta 542 bin 596 olmak üzere toplam 1 milyon 318 bin 33 yolcuya çıktı.
Havalimanı açıldığı 2012’den bu yana verilen yolcu garantilerini yakalayamadı. 2026’nın ilk yedi aylık verileri de Zafer Havalimanı’nın Yap-İşlet-Devret modeliyle verilen garantiler nedeniyle kamu bütçesine yük olmaya devam ettiğini gösterdi. Zafer Havalimanı’nın kamuya devir tarihi sözleşmeye göre 2044 olarak belirlendi. 50 milyon avroya inşa edilen havalimanı için 2044’e kadar yapılacak toplam ödemenin 208 milyon avroya ulaşacağı hesaplanıyor.
Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***