NATO Zirvesi’nde Çekya Krizi: Tek Ülke, İki Lider, İki Ayrı Uçak!

Ankara’da düzenlenen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi, Çekya delegasyonunda yaşanan benzeri görülmemiş bir anayasal krize sahne oldu.

Prag’da filizlenen ve yetki savaşına dönüşen siyasi gerilim nedeniyle, Çekya Cumhurbaşkanı Petr Pavel ve Başbakan Andrej Babis Ankara’ya bir saatten az arayla iki ayrı devlet uçağıyla iniş yaptı. Bu hamleyle Çekya, tüm müttefiklerin tek bir liderle temsil edildiği tarihi zirvede iki farklı lider tarafından temsil edilen tek NATO ülkesi olarak kayıtlara geçti.

HAVALİMANINDA AYRI KARŞILAMA

Heyetiyle ilk önce iniş yapan Başbakan Babis’i Ticaret Bakanı Ömer Bolat karşılarken, kısa süre sonra ayrı bir uçakla kente ulaşan Cumhurbaşkanı Petr Pavel’i Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy karşıladı.

İki lider arasındaki soğuk savaş, zirvenin geleneksel aile fotoğrafı çekiminde de zirve yaptı; Pavel ve Babis yan yana gelmekten kaçınarak karede birbirine en uzak köşelerde saf tuttu.

KRİZİN PERDE ARKASI

İki isim arasındaki ipler, Başbakan Babis’in zirve öncesinde “Ankara’daki müzakerelerde daha geniş bir alana ihtiyacım var” diyerek Cumhurbaşkanı Pavel’in heyette yer almasını yasaklamasıyla koptu. Eski bir genelkurmay başkanı olan Cumhurbaşkanı Pavel, bu engellemeyi “cumhurbaşkanlığı anayasal yetkilerine yönelik eşi benzeri görülmemiş bir müdahale” olarak nitelendirerek konuyu yargıya taşıdı.

Çekya Anayasa Mahkemesi’nin iki gün içinde hızla aldığı geçici tedbir kararı, Pavel’in Ankara yolunu yasal olarak açsa da hükümet, delegasyon liderliğini Cumhurbaşkanı yerine Başbakan Babis’e verdi.

NATO ÇATLAĞI

Çek medyasından edinilen bilgilere göre bu kavga, yalnızca koltuk rekabetinden ibaret değil. İkili arasındaki husumet, Babis’in 2023 cumhurbaşkanlığı seçimlerini Pavel’e karşı kaybetmesine ve son olarak hükümet ortağı Motoristé partisinden Filip Turek’in bakanlık atamasının Pavel tarafından “ırkçı geçmişi” nedeniyle veto edilmesine kadar uzanıyor.

Kişisel krizin ötesinde, iki liderin dış politika vizyonları da taban tabana zıt. Cumhurbaşkanı Pavel sıkı bir Transatlantik ve Kiev destekçisiyken; Başbakan Babis bütçe kısıtlamalarını gerekçe göstererek Ukrayna’ya askeri yardımlar konusunda çok daha mesafeli bir tutum sergiliyor. Çekya’nın GSYİH’sinin yüzde 2’sini savunmaya ayırma taahhüdünü ancak 2027’de yakalayabileceğini açıklayan Babis hükümeti, ordu kökenli Pavel tarafından pasif kalmakla suçlanıyor.

Kaynak: Haber Merkezi