İstanbul Havalimanı’nı işleten İGA’nın DHMİ’ye olan borcu 2022-2025 döneminde sert biçimde arttı. DHMİ’nin şirketten alacağı 2022’de 138,7 milyon TL iken 2025 sonunda 53,7 milyar TL’ye yükseldi. Bu tutar, DHMİ’nin kişi ve kuruluşlardan olan toplam alacaklarının yüzde 86,6’sına denk geldi. Tablo, kamu kaynaklarıyla desteklenen büyük altyapı projelerinde borç ve yükümlülüklerin nasıl büyüdüğünü yeniden gündeme taşıdı.
İstanbul Havalimanı’nı inşa etmek ve 25 yıl boyunca işletmek amacıyla kurulan İGA Havalimanı İşletmesi A.Ş’nin Devlet Hava Meydanları İşletmesi’ne olan borcu 2022-2025 döneminde dikkat çekici ölçüde arttı. DHMİ’nin İGA’dan alacağı 2022’de 138 milyon 725 bin TL seviyesindeyken, 2025 yılı sonunda 53 milyar 720 milyon 493 bin TL’ye çıktı. Birgün’ün haberine göre şirketin kamuya olan borcu dört yılda yaklaşık 387 kat artmış oldu.
İGA’nın ortaklık yapısı da süreç içinde değişti. İstanbul Havalimanı projesi başlangıçta Kalyon, Cengiz, Limak, Mapa ve Kolin ortaklığıyla yürütülürken, Limak, Kolin ve Mapa’nın hisselerini devretmesinin ardından şirketin ortaklık yapısı Kalyon ve Cengiz üzerinde toplandı. Son yapıya göre İGA’da Kalyon Havacılık ve İnşaat A.Ş’nin yüzde 55, Cengiz İnşaat’ın ise yüzde 45 payı bulunuyor.
Şirket, daha önce Covid-19 salgını döneminde sağlanan kamu destekleri ve ayrıcalıklarla da gündeme gelmişti. İGA’nın İstanbul Havalimanı işletme hakkından kaynaklanan 1 milyar 45 milyon avroluk kira borcunun “mücbir sebep” gerekçesiyle silindiği, ayrıca yolcu garantisi kapsamında 2020 yılında şirkete 230 milyon avroluk ödeme yapıldığı belirtilmişti.
DHMİ’nin alacak tablosu, İGA borcunun kurum açısından ne kadar büyük bir yer tuttuğunu ortaya koydu. 2025 yılı sonunda DHMİ’nin kişi ve kuruluşlardan toplam alacağı 62 milyar 13 milyon 300 bin TL oldu. Bu tutarın 53,7 milyar TL’si İGA’dan kaynaklandı. Buna göre DHMİ’nin her 10 TL’lik alacağının yaklaşık 8,6 TL’si İGA borcundan oluştu.
DHMİ’nin İGA’dan alacaklarındaki yıllık artış şöyle gerçekleşti:
2022: 138,7 milyon TL
2023: 18,9 milyar TL
2024: 34,4 milyar TL
2025: 53,7 milyar TL
Kaynak: Tr724
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***